Замор и зголемување на телесната тежина се две состојби што често ги погодуваат луѓето во денешниот динамичен свет. Заморот, кој може да биде и физички и ментален, е чувство на исцрпеност и недостаток на енергија, обично предизвикано од продолжена работа, недоволно спиење или хроничен стрес. Може да се манифестира на различни начини, вклучувајќи мускулна слабост, потешкотии со концентрацијата и зголемена раздразливост. Главните причини за замор вклучуваат недоволен сон, лоша исхрана, недостаток на физичка активност и стресори поврзани со работата и личниот живот.
Зголемувањето на телесната тежина, често поврзано со замор, може да биде резултат и на физиолошки и на психолошки фактори. Стресот и заморот често водат до нездрави навики во исхраната и намалена физичка активност, што пак може да придонесе за зголемување на телесната тежина. Недостатокот на енергија и мотивација, карактеристичен за заморот, исто така може да доведе до намалена физичка активност, што го влошува проблемот со зголемување на телесната тежина. Разбирањето на причините и последиците од заморот и стресот е од суштинско значење за наоѓање на вистинското решение за проблемот. Еве некои од најчестите причини за замор и зголемување на телесната тежина:
Метаболичкиот синдром, преддијабетесот и дијабетес тип 2 се тесно поврзани со замор и зголемување на телесната тежина поради сложената интеракција помеѓу биохемиските и физиолошките процеси во телото. Инсулинската резистенција, карактеристична за овие состојби, предизвикува дисбаланс во метаболизмот на гликоза и ја нарушува клеточната енергетска хомеостаза, што може да доведе до замор и намалена физичка активност. Зголемените концентрации на инсулин и хиперинсулинемијата, кои често се поврзуваат со преддијабетес и дијабетес тип 2, можат да го нарушат апетитот и метаболизмот на мастите, придонесувајќи за зголемување на телесната тежина.
Употребата на лекови како кортикостероиди, антихистаминици и антидепресиви може да доведе до зголемување на телесната тежина и замор како несакани ефекти.
Бременост: За време на бременоста се случуваат хормонални промени кои можат да доведат до замор и зголемување на телесната тежина. Повишените нивоа на прогестерон, особено во првиот триместар, можат да предизвикаат чувство на исцрпеност. Дополнително, телото природно складира повеќе масти за да го поддржи растечкиот фетус, што придонесува за зголемување на телесната тежина.
Менопауза: Флуктуирачките нивоа на хормоните естроген и прогестерон можат да го нарушат сонот и метаболизмот. Ова доведува до замор и зголемување на телесната тежина, особено околу стомакот.
Психички состојби: Зголемувањето на телесната тежина и заморот исто така може да бидат предизвикани од состојби што влијаат на менталното здравје и сонот, како што е депресијата. Депресијата е психичка состојба карактеризирана со постојани чувства на тага, безнадежност и губење на интересот за активности. Заморот е чест симптом на депресија. Обично е придружен со промени во апетитот и зголемување или губење на телесната тежина. Депресијата исто така може да го наруши сонот, со што го влошува заморот.
Безсоница: нарушување на спиењето кое се карактеризира со потешкотии при заспивање или одржување на спиењето, може да доведе до замор и зголемување на телесната тежина. Лишувањето од сон природно предизвикува секојдневен замор, но може да доведе и до нарушувања на апетитот. Пореметената регулација на апетитот доведува до прекумерна потрошувачка на храна.
Хипотиреоидизам
Една од најчестите причини за замор или општа слабост и необјаснето зголемување на телесната тежина е хипотиреоидизам. Според Светската здравствена организација (СЗО), хипотиреоидизмот е состојба во која тироидната жлезда не произведува доволно тироидни хормони неопходни за нормалното функционирање на телото. Ова може да доведе до забавен метаболизам, вклучувајќи замор и зголемување на телесната тежина. Главните причини за хипотиреоидизам вклучуваат недоволен внес на јод во исхраната, автоимуни болести како Хашимото тироидитис, третман со радиоактивен јод, хируршко отстранување на тироидната жлезда и одредени лекови. Други симптоми на хипотиреоидизам вклучуваат чувствителност на студ, сува кожа и коса, запек, забавен срцев ритам, болки и слабост во мускулите, менструални неправилности, депресија и загрев.
Како можеме дополнително да ја поддржиме нашата тироидна жлезда?
Покрај хормонската заменска терапија, можно е да се направат дополнителни промени во навиките на исхрана, физичката активност и суплементацијата:
• Урамнотежена исхрана богата со овошје, зеленчук, интегрални житарки, извори на протеини со малку маснотии и здрави масти.
• Редовна физичка активност: вежбањето може да помогне да се забрза метаболизмот, да се подобрат нивоата на енергија и да се ублажат симптомите на замор поврзани со хипотиреоидизам. Комбинацијата од аеробни вежби (на пр., пешачење, возење велосипед, пливање) и вежби за зајакнување на мускулите го поттикнува кардиоваскуларното здравје, мускулната сила и контролата на телесната тежина.
Идентификувајте ги и справете се со изворите на хроничен стрес, без разлика дали се поврзани со работа, врски или други фактори. Ако е потребно, консултирајте се со психотерапевт. Целете се кон 7-9 часа квалитетен сон секоја ноќ.
• Земајте висококвалитетни производи за поддршка на тироидната жлезда.
Добар пример е Sarita+, производ создаден специјално за поддршка на лица со хипотиреоидни состојби. Sarita+ содржи моќна формула со L-тирозин, екстракти од ашваганда и гинсенг, дополнета со цинк, селен и витамин D.
Л-тирозин е незаменлива аминокиселина со многу витални функции. Се користи од страна на телото за производство на меланин и тироидни хормони, како и од мозокот за производство на невротрансмитерите допамин, епинефрин и норепинефрин. Со други зборови, Л-тирозин игра значајна улога не само во тоа како функционирате ментално, туку и во вашиот метаболизам и целокупното здравје. Со помош на селен и јод, телото го користи Л-тирозин за синтеза на тироидни хормони. Л-тирозинот се врзува со молекули јод во низа реакции за да формира монојоодотирозин (МИТ) или дијоодотирозин (ДИТ). Потоа, врзувањето на две молекули ДИТ или една молекула МИТ со ДИТ во ензимски реакции доведува до синтеза на Т4, односно Т3.
Гинсенг расте во Кореја, Кина и Сибир. Се смета за адаптоген – супстанца што ја стимулира отпорноста на телото кон стрес-фактори. Панакс гинсенг содржи многу активни молекули. Најважните се нарекуваат гинсенозиди или панаксазиди. Гинсенг главно се користи за подобрување на менталната функција, когнитивната функција, имунолошкиот систем, како и состојбите поврзани со дијабетес (метаболизам на гликоза) и здравјето на срцето. Во рандомизирано, двојно слепо, плацебо-контролирано клиничко испитување беше испитувана ефикасноста и безбедноста на екстрактот врз гликемиската контрола. Вкупно 63 учесници беа случајно распределени во две групи – екстракт од гинсенг или плацебо. Се проценуваа параметрите поврзани со метаболизмот на гликоза. Докажано е дека екстрактот од гинсенг има потенцијал да го подобри метаболизмот на гликоза, особено кај пациенти со нивоа на гликоза на гладно над 110 mg/dL.
Ашваганда е зимзелена грмушка која расте во Индија, на Блискиот Исток и во делови од Африка. Има долга историја на употреба во традиционалната медицина. Субклиничкиот хипотиреоидизам, нарушување на тироидната жлезда без очигледни симптоми на недостаток на тироидни хормони, се јавува кај 3%–8% од светската популација. Проспективна, рандомизирана, двојно-слепа, плацебо-контролирана студија ја оцени примената на екстракт од корен на ашваганда кај пациенти со субклиничка хипотиреоидизам. Педесет пациенти со покачен серумски тиреотропен хормон (TSH) (4,5–10 mIU/L) на возраст од 18 до 50 години беа рандомизирани во групата за третман (n = 25) или во плацебо-групата (n = 25) за период на третман од 8 недели. Осум недели третман со ашваганда значително ги подобри серумските нивоа на ТСХ (p <0,001), Т3 (p = 0,0031) и Т4 (p = 0,0096) во споредба со плацебо. Третманот со ашваганда значително ги нормализираше серумските тироидни индекси за време на осумнеделниот третман.
Sarita+ може да се користи за Хашимото тироидитис, субклинички хипотиреоидизам и други форми на хипотиреоидизам со доза од 1 капсула дневно.
