Сè што треба да знаете за пробиотиците со д-р Мухтариов
Најважното:
- Пробиотиците се “добрите бактерии” во телото;
- Зошто се толку важни за виталните процеси во нашето тело?
- Кога се нарушува рамнотежата и потенцијално опасни бактерии можат да преовладаат?
- Како да избереме квалитетен пробиотик и кога се препорачува да се зема овој тип на производ?
Пробиотиците не само што можат да го зајакнат здравјето на гастроинтестиналниот тракт, туку и да подобрат голем број важни витални процеси во човечкото тело, вклучувајќи ја апсорпцијата на витамини и функционирањето на нашиот имунолошки систем. Веќе неколку децении, научниците ширум светот откриваат нови факти за тоа како пробиотиците можат да му помогнат на нашиот метаболизам и да нè заштитат од опасни патогени, овозможувајќи ни да уживаме во подобро здравје.
Што се пробиотици, како и кога треба да ги користиме и кои се точно нивните придобивки за здравјето? Д-р Марин Мухтариев, гастроентеролог кој има завршено ендоскопска обука во Academisch Medisch Centrum во Амстердам, Холандија, зборуваше на оваа тема на телевизијата Код Хелт. Д-р Мухтарoв ја стекнал својата научна титула “Доктор” во Националниот центар за инфективни и паразитски болести во Софија. Тој учествувал на голем број научни форуми и е автор и коавтор на повеќе од 30 публикации во бугарски и странски изданија. Од 2008 година, тој работи на Одделот за гастроентерологија при Мултипрофилната болница во Карџали.
Што се пробиотици?
- Разни видови живи микроорганизми;
- Во човечкото тело, тие се важен дел од цревната микробиота;
- Тие го одржуваат балансот на добри и лоши бактерии;
- Тие штитат од стомачни и други проблеми.
“Пробиотиците може да се користат и како превентивна мерка и како третман за одредени болести”, вели д-р Мухтариов.
Но, за да се разбере потенцијалот на пробиотиците за човечкото здравје, прво треба да се разбере што е цревната микробиота. Исто така позната како цревна микрофлора, таа е збир на сите микроорганизми кои живеат во човечкиот гастроинтестинален тракт. Таа е уникатна за секој од нас, на пример, исто како отпечаток од прст. При раѓањето, ја наследуваме цревната микробиота од нашата мајка, а во текот на следните три години од животот, таа станува индивидуализирана.
Цревна микробиота и пробиотици
“Човечкото тело е во постојан контакт со мноштво микроорганизми. Овие микроорганизми се наоѓаат во различни екосистеми – ги има во назофаринксот и белите дробови, во уринарниот и репродуктивниот систем, но повеќето од нив се во гастроинтестиналниот тракт”, објаснува д-р Марин Мухтарoв
. Микроорганизмите во гастроинтестиналниот тракт се нарекуваат цревна микробиота. Цревната микробиота се состои од бактерии, протозои и непатогени вируси – тие мирно коегзистираат едни со други. Д-р Мухтарoв споделува интересен факт: бројот на микроорганизми кои го населуваат човечкото тело е неколкупати поголем од бројот на клетки во самото тело! За да имаме здрава и добро функционирачка микробиота, сите овие микроорганизми мора да постојат во рамнотежа. Важно е да се знае дека во гастроинтестиналниот тракт на секој човек живеат не само корисни, туку и потенцијално опасни бактерии и габи. Ако една од двете групи почне да се размножува неконтролирано и да преовладува, нашата микробиота повеќе нема да функционира правилно. Оваа деликатна рамнотежа може да се наруши поради голем број фактори, при што употребата на антибиотици често е виновна. Стресот, пушењето и нездравата храна исто така можат да имаат негативно влијание врз човечката микробиота.
Важноста на цревната микробиота за нашето здравје
Сите знаат дека нашиот желудник и цревата ги апсорбираат хранливите материи од храната што ја јадеме. Всушност, една од главните функции на нашата микробиота е поврзана со целосната апсорпција на хранливите материи. Благодарение на неа, нашето тело апсорбира витамини од Б до К. Здравата микробиота е предуслов за добар метаболизам и влијае дали личноста ќе биде слаба или со прекумерна тежина. Утврдено е дека соевите на бактерии во телата на слабите и на луѓето со прекумерна тежина се различни.
Сепак, апсорпцијата на хранливи материи е само една од многуте важни функции што ги извршува оваа збирка на микроорганизми. Еве некои од другите:
- Цревната микробиота е важен дел од имунолошкиот систем и му помага на телото да се брани од разни патогени.
- Важна е за правилното функционирање и здравјето на црниот дроб;
- Поврзана е со мозокот. Медицината продолжува да ги истражува можностите за регулирање на цревната микробиота за да влијае на одредени болести на централниот нервен систем (1).
Кога беа откриени придобивките од пробиотиците?
Илјадници, па дури и десетици илјади години, луѓето ги набљудувале корисните ефекти од ферментираната храна. Денес, постои практичен начин за внесување пробиотици – на пример, B-Protekt, кој обезбедува неколку различни соеви на корисни бактерии и комбинација на витамини во една капсула дневно.
Одговорот е бугарскиот јогурт.
Самиот Иља Илич Мечников страдал од хронични здравствени проблеми и, додека барал лек, се заинтересирал за исхраната на Бугарите, кои во тоа време биле познати по својот долговек. Мечников го припишувал ова на консумирањето бугарски јогурт и, поточно, на бугарската бактерија Lactobacillus bulgaricus. Научникот дојде до теорија дека процесите на распаѓање во дебелото црево, предизвикани од штетни микроби, се главната причина за повеќето болести и предвремено стареење.
Пробиотици и пребиотици – како делуваат заедно?
Едноставно кажано, пребиотиците се извор на храна за пробиотиците. Добрите бактерии се хранат со пребиотици. Затоа е најдобро да се изберат комбинирани производи наречени синбиотици.
Б-Протект е токму таква комбинација. Б-Протект содржи пет пробиотски соеви, од кои три се од групата лактобацили”, објаснува д-р Мухтариов. Дополнително, додадени се пребиотиците инулин и пектин, кои создаваат поволна средина за размножување на бактериите. B-Protekt исто така содржи витамини кои дополнително го поддржуваат добриот имунитет. Тоа се витамин А, витамин Б6, витамин Ц и витамин Д.
Како да изберете квалитетен пробиотик?
Различни пробиотски соеви се насочени кон специфични проблеми. Постојат пробиотици со специфичен ефект врз нарушувањата во стомакот предизвикани од земање антибиотици. Други се особено погодни за луѓе со улцеративен колитис. Пробиотиците што помагаат при гасови и надуеност имаат поинаква композиција. (2) Затоа, би било корисно да се консултирате со вашиот лекар, кој може да го препише најефективниот пробиотик за вашата состојба.
Храна што е корисна за цревната микробиота
Кој е главниот фактор за одржување здрава микробиота? Се смета дека начинот на кој се храниме е од најголема важност. (3)
Добра идеја е да земате пробиотик ако треба да се лекувате со антибиотици. Според д-р Марин Мухтарoв, пробиотиците исто така помагаат да се заштитиме од тешки болести кога патуваме, ако се случи да се заразиме со вирус или бактерија.
Сепак, она што го јадеме во текот на годината е исто така важно за одржување на добрите бактерии во нашето тело во добра состојба. Докажано е дека преработената храна, шеќерот и алкохолот ја нарушуваат нашата микробиота и предизвикуваат чести надуености, гасови, летаргија и замор, како и ослабен имунитет.
Затоа е добро да се јадат што е можно повеќе свежи овошја и зеленчук и редовно да се вклучуваат ферментирани намирници на масата, како што се киселите краставички.
И, секако, природен бугарски јогурт.
